بیان زمان با um، am، im و von … bis

برای گفتن زمان در آلمانی، معمولاً یک حرف اضافه پیش از ساعت یا نام روز و ماه می‌آید. با um، am، im و von … bis می‌توانید زمان قرار، کار یا کلاس را بیان کنید.

حرف اضافه را با نوع زمان انتخاب کنید

Präposition یعنی «حرف اضافه»: واژه‌ای کوتاه که پیش از یک عبارت می‌آید. برای بیان زمان، اول مشخص کنید درباره‌ی ساعت، روز، ماه یا یک بازه صحبت می‌کنید. در آلمانی برای همه‌ی این‌ها از یک حرف اضافه استفاده نمی‌کنیم.

پرسش Wann? یعنی «چه وقت؟». پاسخ می‌تواند کوتاه باشد، مانند Am Montag. یعنی «روز دوشنبه.» لازم نیست همیشه یک جمله‌ی کامل بسازید.

ساعت مشخص با um

پیش از ساعت مشخص، um می‌آید. مثلاً um 8 Uhr یعنی «ساعت ۸». این حرف اضافه نشان می‌دهد کاری در چه ساعتی انجام می‌شود؛ مدت آن کار را نشان نمی‌دهد.

Der Kurs beginnt um 9 Uhr. یعنی «کلاس ساعت ۹ شروع می‌شود.»
um halb zehn یعنی «ساعت ۹:۳۰».

در عبارت دوم، ساعت را نسبت به ساعت بعدی می‌گوییم. پس معنی آن ساعت ۱۰:۳۰ نیست. برای سؤال درباره‌ی ساعت دقیق نیز می‌توانید از Um wie viel Uhr? به معنی «ساعت چند؟» استفاده کنید.

روز، تاریخ و بخش‌های روز با am

برای روزهای هفته، تاریخ و بیشتر بخش‌های روز از am استفاده کنید. همین شکل برای آخر هفته هم به کار می‌رود:

am Dienstag: «روز سه‌شنبه»
am 3. Mai: «در روز سوم مه»
am Abend: «شب، سرِ شب» (am Nachmittag: «بعدازظهر، عصر»)
am Wochenende: «آخر هفته»

نقطه‌ی بعد از عدد در تاریخ، نشانه‌ی عدد ترتیبی است. مثلاً am 3. Mai را am dritten Mai می‌خوانیم.

استثنای مهم، شب است: برای «در شب» می‌گوییم in der Nacht، نه am Nacht. همچنین واژه‌هایی مانند heute به معنی «امروز» و morgen به معنی «فردا» در کاربرد معمول حرف اضافه ندارند.

ماه و فصل با im؛ سال معمولاً بدون حرف اضافه

پیش از نام ماه‌ها و فصل‌ها، im می‌آید: im Januar یعنی «در ژانویه» و im Winter یعنی «در زمستان».

برای سال، خود عدد معمولاً کافی است: 2026 یعنی «در سال ۲۰۲۶». شکل im Jahr 2026 هم درست است، اما im 2026 درست نیست.

am شکل کوتاه‌شده‌ی an dem و im شکل کوتاه‌شده‌ی in dem است. در این عبارت‌های زمانی، شکل کوتاه معمول‌تر است؛ بهتر است کل عبارت را با هم یاد بگیرید.

شروع و پایان با von … bis

برای گفتن «از … تا …»، از von … bis استفاده کنید. زمان شروع بعد از von و زمان پایان بعد از bis می‌آید.

برای ساعت: von 8 bis 12 Uhr یعنی «از ساعت ۸ تا ۱۲».
برای روز: von Montag bis Freitag یعنی «از دوشنبه تا جمعه».
برای ماه: von Mai bis Juli یعنی «از مه تا ژوئیه».

برای بازه‌ی تاریخ، شکل رایج vom 3. bis zum 8. Mai یعنی «از سوم تا هشتم مه» است. vom کوتاه‌شده‌ی von dem و zum کوتاه‌شده‌ی zu dem است. در بازه‌ی ساده‌ی ساعت، دیگر پیش از ساعت‌ها um نمی‌گذاریم.

جدول

نوع زمان	شکل درست	عبارت‌های کاربردی
ساعت مشخص	um + ساعت	um 8 Uhr / um 8:30 Uhr / um halb zehn
روزهای هفته	am + روز	am Montag / am Dienstag / am Mittwoch / am Donnerstag / am Freitag / am Samstag / am Sonntag
تاریخ	am + تاریخ	am 3. Mai / am dritten Mai
بخش‌های روز، به‌جز شب	am + بخش روز	am Morgen / am Vormittag / am Mittag / am Nachmittag / am Abend
شب	in der Nacht	in der Nacht
آخر هفته	am Wochenende	am Wochenende
ماه‌های نیمه‌ی اول سال	im + ماه	im Januar / im Februar / im März / im April / im Mai / im Juni
ماه‌های نیمه‌ی دوم سال	im + ماه	im Juli / im August / im September / im Oktober / im November / im Dezember
فصل‌ها	im + فصل	im Frühling / im Sommer / im Herbst / im Winter
سال	عدد سال یا im Jahr + سال	2026 / im Jahr 2026
امروز، فردا، دیروز	بدون حرف اضافه	heute / morgen / gestern
بازه‌ی ساعت	von … bis	von 8 bis 12 Uhr
بازه‌ی روزهای هفته	von … bis	von Montag bis Freitag
بازه‌ی ماه‌ها	von … bis	von Mai bis Juli
بازه‌ی سال‌ها	von … bis	von 2025 bis 2026
بازه‌ی تاریخ	vom … bis zum	vom 3. bis zum 8. Mai

مثال‌ها

Ich komme um 8 Uhr.

من ساعت ۸ می‌آیم.

پیش از ساعت مشخص، um می‌آید.

Der Kurs beginnt am Montag.

کلاس روز دوشنبه شروع می‌شود.

نام روز هفته با am می‌آید.

Ich arbeite am Abend.

من شب‌ها (سرِ شب) کار می‌کنم.

برای شب‌هنگام، پیش از نیمه‌شب، از عبارت am Abend استفاده کنید.

Ich schlafe in der Nacht.

من شب می‌خوابم.

شب استثناست: in der Nacht.

Der Kurs beginnt im Januar.

کلاس در ژانویه شروع می‌شود.

نام ماه با im می‌آید.

Wir haben im Sommer Urlaub.

ما در تابستان مرخصی داریم.

نام فصل هم با im می‌آید.

Ich arbeite von 9 bis 17 Uhr.

من از ساعت ۹ تا ۱۷ کار می‌کنم.

von … bis شروع و پایان بازه را نشان می‌دهد.

Wir bleiben vom 3. bis zum 8. Mai.

ما از سوم تا هشتم مه می‌مانیم.

برای این بازه‌ی تاریخ، از vom … bis zum استفاده شده است.

اشتباه‌های رایج

اشتباه: Ich komme am 8 Uhr. — درست: Ich komme um 8 Uhr. — ساعت مشخص با um می‌آید.
اشتباه: Der Kurs beginnt im Montag. — درست: Der Kurs beginnt am Montag. — روز هفته با am می‌آید، نه im.
اشتباه: Ich schlafe am Nacht. — درست: Ich schlafe in der Nacht. — عبارت درست برای شب، in der Nacht است.
اشتباه: Wir haben am Juli Urlaub. — درست: Wir haben im Juli Urlaub. — نام ماه با im می‌آید.
اشتباه: Der Kurs beginnt im 2026. — درست: Der Kurs beginnt 2026. — سال به‌تنهایی حرف اضافه نمی‌گیرد؛ im Jahr 2026 هم درست است.