صرف فعل‌های باقاعده در Präsens

Präsens (زمان حال) و Konjugation یعنی صرف فعل: تغییر شکل فعل برای شخص‌های مختلف. با یادگیری پایان‌های فعل‌های باقاعده، می‌توانید درباره‌ی کارهای روزانه و زندگی خود جمله بسازید.

Präsens چه کاربردی دارد؟

Präsens برای گفتن کاری که اکنون انجام می‌دهید، کارهای تکراری و واقعیت‌ها به کار می‌رود. برای شروع، کافی است بدانید چه کسی کاری را انجام می‌دهد و فعل با او چه شکلی پیدا می‌کند.

Ich lerne Deutsch. یعنی «من آلمانی یاد می‌گیرم.» در این جمله، ich یعنی «من» و شکل فعل برای همین شخص انتخاب شده است. در آلمانی معمولاً نمی‌توان ضمیر را مانند فارسی از جمله حذف کرد.

Infinitiv (مصدر) و ریشه را پیدا کنید

Infinitiv: شکل اصلی فعل، مانند lernen به معنی «یاد گرفتن». بیشتر مصدرها به -en ختم می‌شوند. با برداشتن این بخش، Stamm یعنی ریشه‌ی فعل به دست می‌آید:

lernen → lern-
machen → mach-
wohnen → wohn-

سپس پایان مناسب را به ریشه اضافه می‌کنیم. در فعل‌های باقاعده‌ی معمولی، خود ریشه برای شخص‌های مختلف تغییر نمی‌کند؛ بیشتر تفاوت در پایان فعل است.

پایان‌های اصلی برای همه‌ی شخص‌ها

پایان‌ها را همراه ضمیر یاد بگیرید:

ich، «من»: -e
du، «تو»: -st
er / sie / es، «او برای مذکر، او برای مؤنث، آن برای خنثی»: -t
wir، «ما»: -en
ihr، «شما» برای چند نفر در خطاب دوستانه: -t
sie، «آن‌ها»: -en
Sie، «شما» در خطاب محترمانه: -en

سه ضمیر مفرد er، sie و es پایان یکسان دارند. Sie محترمانه همیشه با حرف بزرگ نوشته می‌شود و برای یک یا چند نفر به کار می‌رود. شکل فعل آن با sie به معنی «آن‌ها» یکسان است.

چه زمانی یک حرف اضافه می‌شود؟

اگر ریشه به -d یا -t ختم شود، در شکل‌های du، er / sie / es و ihr یک e برای آسان‌تر شدن تلفظ اضافه می‌شود: du arbeitest و ihr arbeitet.

این اتفاق در فعل‌هایی مانند rechnen، «حساب کردن»، و atmen، «نفس کشیدن»، هم رخ می‌دهد؛ ریشه‌ی آن‌ها پیش از m یا n یک همخوان دیگر دارد، به‌جز l، r یا h. برای همین du lernst (با r پیش از n) و du kommst بدون این حرف اضافی هستند.

پایان‌های ویژه‌ی دیگر

اگر ریشه به -s، -ß، -x یا -z ختم شود، برای du فقط -t اضافه می‌کنیم: du reist و du tanzt. در این فعل‌ها، شکل du با شکل سوم‌شخص مفرد یکسان می‌شود.

مصدرهای پایان‌یافته به -eln و -ern را با حذف فقط -n بررسی کنید. در -eln، حرف e پیش از l در شکل ich معمولاً حذف می‌شود: ich sammle. برای wandern شکل رایج ich wandere است. شکل‌های wir، sie و Sie در هر دو گروه مانند Infinitiv هستند.

فعل را در جمله به کار ببرید

در جمله‌ی خبری ساده، فعل صرف‌شده در جایگاه دوم قرار می‌گیرد. ابتدا فاعل را مشخص کنید، سپس شکل فعل را انتخاب کنید: Wir kaufen Brot. یعنی «ما نان می‌خریم.» جدول زیر همه‌ی شخص‌ها و الگوهای مهم این درس را نشان می‌دهد.

جدول

شخص	پایان معمول	انجام دادن	کار کردن	حساب کردن	سفر کردن	جمع کردن	پیاده‌روی کردن
Infinitiv	—	machen	arbeiten	rechnen	reisen	sammeln	wandern
ich؛ من	-e	mache	arbeite	rechne	reise	sammle	wandere
du؛ تو	-st	machst	arbeitest	rechnest	reist	sammelst	wanderst
er / sie / es؛ او، آن	-t	macht	arbeitet	rechnet	reist	sammelt	wandert
wir؛ ما	-en	machen	arbeiten	rechnen	reisen	sammeln	wandern
ihr؛ شما، دوستانه و جمع	-t	macht	arbeitet	rechnet	reist	sammelt	wandert
sie؛ آن‌ها	-en	machen	arbeiten	rechnen	reisen	sammeln	wandern
Sie؛ شما، محترمانه	-en	machen	arbeiten	rechnen	reisen	sammeln	wandern

مثال‌ها

Ich lerne Deutsch.

من آلمانی یاد می‌گیرم.

برای ich پایان -e می‌آید.

Du wohnst hier.

تو اینجا زندگی می‌کنی.

ریشه‌ی wohn- با پایان -st ترکیب شده است.

Er macht Kaffee.

او قهوه درست می‌کند.

برای er، sie و es پایان یکسان -t داریم.

Wir kaufen Brot.

ما نان می‌خریم.

شکل فعل برای wir مانند Infinitiv kaufen است.

Ihr arbeitet heute.

شما امروز کار می‌کنید.

پس از ریشه‌ی arbeit-، پیش از پایان -t یک e آمده است.

Sie reisen morgen.

شما فردا سفر می‌کنید.

در این مثال، Sie خطاب محترمانه است؛ شکل فعل مانند Infinitiv است.

Du tanzt sehr gut.

تو خیلی خوب می‌رقصی.

چون ریشه‌ی tanz- به -z ختم می‌شود، فقط -t اضافه شده است.

Ich sammle alte Fotos.

من عکس‌های قدیمی جمع می‌کنم.

در شکل ich sammle، حرف e پیش از l حذف شده است.

اشتباه‌های رایج

اشتباه: Ich lernen Deutsch. — درست: Ich lerne Deutsch. — برای «من» باید فعل را صرف کنید؛ Infinitiv کافی نیست.
اشتباه: Du arbeitst heute. — درست: Du arbeitest heute. — پس از ریشه‌ی پایان‌یافته به -t، پیش از -st یک e لازم است.
اشتباه: Du tanzst gut. — درست: Du tanzt gut. — پس از ریشه‌ی پایان‌یافته به -z، برای du فقط -t اضافه می‌شود.
اشتباه: Ihr machen Kaffee. — درست: Ihr macht Kaffee. — ضمیر ihr پایان -t می‌گیرد، نه -en.