Possessivartikel در Akkusativ و Dativ

Possessivartikel (واژه‌ی ملکی) مانند mein و dein نشان می‌دهند چیزی به چه کسی تعلق دارد. در حالت‌های Akkusativ و Dativ، پایان این واژه‌ها با نقش، Genus (جنس دستوری) و شمار اسم بعدی هماهنگ می‌شود.

واژه‌ی ملکی از چه بخش‌هایی ساخته می‌شود؟

Possessivartikel یعنی واژه‌ی ملکیِ همراه اسم؛ مانند mein در mein Bruder، به معنی «برادر من». برای انتخاب شکل درست، ۲ تصمیم جدا می‌گیریم: صاحب چه کسی است؟ و اسم بعدی چه ویژگی و نقشی دارد؟

پایه‌ی ملکی به صاحب بستگی دارد:

ich → mein: «من ← مال من»
du → dein: «تو ← مال تو»
er → sein: «او، مذکر ← مال او»
sie → ihr: «او، مؤنث ← مال او»
es → sein: «آن، خنثی ← مال آن»
wir → unser: «ما ← مال ما»
ihr → euer: «شما، جمع دوستانه ← مال شما»
sie → ihr: «آن‌ها ← مال آن‌ها»
Sie → Ihr: «شما، محترمانه ← مال شما»

شکل محترمانه‌ی Ihr و همه‌ی شکل‌های صرف‌شده‌ی آن همیشه با حرف بزرگ شروع می‌شوند. ihr با حرف کوچک می‌تواند به یک زن یا به چند نفر اشاره کند؛ بافت جمله معنی را روشن می‌کند.

نقش اسم را پیدا کنید

Akkusativ؛ مثلاً چیزی که می‌خریم یا کسی که می‌بینیم. Dativ؛ مثلاً شخصی که با فعل helfen، «کمک کردن»، می‌آید.

حرف اضافه هم می‌تواند حالت را تعیین کند: بعد از für، «برای»، Akkusativ می‌آید و بعد از mit، «با»، Dativ. بنابراین حالت را فقط از ترجمه‌ی فارسی حدس نزنید؛ فعل یا حرف اضافه‌ی آلمانی را بررسی کنید.

واژه‌ی ملکی جای Artikel را می‌گیرد. برای «برادر من» از mein Bruder استفاده می‌کنیم و Artikel دیگری پیش از آن نمی‌آوریم.

پایان‌ها در Akkusativ

پایان واژه‌ی ملکی به اسم بعد از آن بستگی دارد، نه به جنس صاحب:

مذکر: پایان -en، مانند meinen Bruder، «برادر من».
مؤنث: پایان -e، مانند meine Schwester، «خواهر من».
خنثی: بدون پایان، مانند mein Kind، «فرزند من».
جمع: پایان -e، مانند meine Kinder، «فرزندان من».

در مقایسه با Nominativ، فقط شکل مذکر تغییر می‌کند. مثلاً در seine Schwester صاحب مذکر است، اما پایان -e به مؤنث بودن «خواهر» مربوط می‌شود.

پایان‌ها در Dativ

در Dativ، مذکر و خنثی پایان -em، مؤنث پایان -er و جمع پایان -en می‌گیرند: meinem Bruder، «برادر من»، meiner Schwester، «خواهر من»، meinem Kind، «فرزند من»، و meinen Kindern، «فرزندان من».

در Dativ جمع، خود اسم هم معمولاً -n می‌گیرد: Kinder → Kindern. اگر جمع از قبل به -n یا -en ختم شود، چیزی اضافه نمی‌کنیم؛ مانند Eltern، «والدین». جمع‌های دارای -s هم این پایان را نمی‌گیرند؛ مانند Autos، «خودروها».

نکته‌ی ویژه‌ی «مال شما» و روش انتخاب

پایه‌ی euer پیش از پایان صرفی معمولاً به eur- تبدیل می‌شود: euren، eure، eurem و eurer. شکل بدون پایان همان euer است. در unser می‌توانید شکل‌های روشن و کامل جدول، مانند unserem، را به کار ببرید.

برای ساختن هر عبارت، اول صاحب را مشخص کنید؛ سپس حالت، Genus و مفرد یا جمع بودن اسم را پیدا کنید. جدول زیر همه‌ی ترکیب‌های Akkusativ و Dativ را نشان می‌دهد.

جدول

صاحب	حالت	مذکر	مؤنث	خنثی	جمع
من	Akkusativ	meinen	meine	mein	meine
من	Dativ	meinem	meiner	meinem	meinen
تو	Akkusativ	deinen	deine	dein	deine
تو	Dativ	deinem	deiner	deinem	deinen
او، مذکر؛ آن، خنثی	Akkusativ	seinen	seine	sein	seine
او، مذکر؛ آن، خنثی	Dativ	seinem	seiner	seinem	seinen
او، مؤنث	Akkusativ	ihren	ihre	ihr	ihre
او، مؤنث	Dativ	ihrem	ihrer	ihrem	ihren
ما	Akkusativ	unseren	unsere	unser	unsere
ما	Dativ	unserem	unserer	unserem	unseren
شما، جمع دوستانه	Akkusativ	euren	eure	euer	eure
شما، جمع دوستانه	Dativ	eurem	eurer	eurem	euren
آن‌ها	Akkusativ	ihren	ihre	ihr	ihre
آن‌ها	Dativ	ihrem	ihrer	ihrem	ihren
شما، محترمانه	Akkusativ	Ihren	Ihre	Ihr	Ihre
شما، محترمانه	Dativ	Ihrem	Ihrer	Ihrem	Ihren

مثال‌ها

Ich suche meinen Schlüssel in der Küche.

من دنبال کلیدم در آشپزخانه می‌گردم.

اسم Schlüssel مذکر و مفعول مستقیم است؛ پس meinen می‌آید.

Hast du deine Tasche im Auto?

کیفت را در ماشین داری؟

برای اسم مؤنث در Akkusativ از deine استفاده می‌کنیم.

Er bringt sein Kind zur Schule.

او فرزندش را به مدرسه می‌برد.

اسم Kind خنثی است؛ sein در Akkusativ پایان نمی‌گیرد.

Wir besuchen unsere Freunde am Sonntag.

ما یکشنبه به دیدن دوستانمان می‌رویم.

اسم جمع در Akkusativ با unsere می‌آید.

Ich helfe meinem Vater beim Kochen.

من در آشپزی به پدرم کمک می‌کنم.

فعل helfen Dativ می‌خواهد؛ شکل مذکر meinem است.

Sie fährt mit ihrem Kind zum Arzt.

او همراه فرزندش به مطب پزشک می‌رود.

بعد از mit Dativ می‌آید؛ برای اسم خنثی از ihrem استفاده می‌شود.

Ich spreche morgen mit Ihrer Kollegin.

من فردا با همکار زن شما صحبت می‌کنم.

شکل مؤنث Dativ Ihrer است؛ حرف بزرگ، خطاب محترمانه را نشان می‌دهد.

Wir fahren mit euren Kindern zum Schwimmbad.

ما همراه فرزندان شما به استخر می‌رویم.

در euren Kindern هم واژه‌ی ملکی پایان Dativ جمع دارد و هم اسم -n گرفته است.

اشتباه‌های رایج

اشتباه: Ich besuche mein Bruder. — درست: Ich besuche meinen Bruder. — مفعول مذکر در Akkusativ به پایان -en نیاز دارد.
اشتباه: Ich fahre mit meine Schwester. — درست: Ich fahre mit meiner Schwester. — بعد از mit Dativ می‌آید؛ پایان مؤنث -er است.
اشتباه: Wir spielen mit unseren Kinder. — درست: Wir spielen mit unseren Kindern. — در Dativ جمع، خود اسم Kinder هم -n می‌گیرد.
اشتباه: Ich sehe euren Auto. — درست: Ich sehe euer Auto. — اسم Auto خنثی است و واژه‌ی ملکی در Akkusativ پایان نمی‌گیرد.